Mercedes-Benz’e ait İngiliz elektrik motoru uzmanı Yasa, kısa süre önce prototip aşamasında 59 kW/kg güç yoğunluğuna ulaşan 12,7 kg’lık aksiyal akı motorunu temel alan yeni bir tekerlek içi motor (in-wheel) sistemi geliştiriyor. Bu motor, kısa süreli 750 kW tepe güç üretirken 350–400 kW sürekli güç çıkışı sağlayacak şekilde tasarlandı. Çiftli olarak kullanılan tekerlek içi motorlarda bu güç seviyesi, en zorlu uygulamalar için bile fazlasıyla yeterli görülüyor.
Ancak yenilik yalnızca motorla sınırlı değil. Yasa’nın geliştirdiği yeni 100 kW/kg güç yoğunluğuna sahip inverter ile birleştiğinde sistemin, şirketin ifadesiyle, “tekerlek içi motorlarda bugüne kadarki tüm sorunları çözmesi” ve çok daha hafif, verimli ve yüksek performanslı elektrikli araçların önünü açması bekleniyor. Sistemle birlikte sunulan inverter 15 kg ağırlığında ve 1.500 kW güç çıkışı sağlıyor. Bu da kilogram başına 100 kW güç yoğunluğu anlamına geliyor. Yasa, güncel güç elektroniği çözümlerinin genellikle 50–70 kW/kg aralığında olduğunu belirtiyor.
Şirket şu ana kadar yalnızca, sistemin olağanüstü rejeneratif frenleme performansı sayesinde elektrikli araçların arka aksında geleneksel fren sistemlerinin küçültülebileceğini, hatta tamamen kaldırılabileceğini açıkladı. Disk fren ve şaft gibi bileşenlerin kaldırılmasıyla 200 kg'a kadar, şase yapısının da optimize edilmesi durumunda 500 kg'a kadar ağırlık tasarrufu mümkün olabilir.
Yasa CTO’su ve kurucusu Tim Woolmer şöyle açıklıyor:
“Tekerlek içi motorlar, elektrikli araçlar için büyük bir meydan okuma ve aynı zamanda büyük bir fırsat. Ancak bugüne kadar teknoloji çok ağırdı, torku sınırlıydı ve yeterince güçlü değildi. Bu yeni konsept, kompakt, güçlü ve hafif yapısıyla bir EV’nin tekerleğinin içine yerleştirilebilecek düzeye geldi. Dünyanın ilk ‘kütle nötr’ tekerlek içi motoru olarak tekerlek başına 750 kW’tan fazla güç sağlıyor. Yeni geliştirdiğimiz inverter ile birleştiğinde, ağırlık, performans ve verimlilikte büyük bir sıçrama sunuyor.”
Ancak yenilik yalnızca motorla sınırlı değil. Yasa’nın geliştirdiği yeni 100 kW/kg güç yoğunluğuna sahip inverter ile birleştiğinde sistemin, şirketin ifadesiyle, “tekerlek içi motorlarda bugüne kadarki tüm sorunları çözmesi” ve çok daha hafif, verimli ve yüksek performanslı elektrikli araçların önünü açması bekleniyor. Sistemle birlikte sunulan inverter 15 kg ağırlığında ve 1.500 kW güç çıkışı sağlıyor. Bu da kilogram başına 100 kW güç yoğunluğu anlamına geliyor. Yasa, güncel güç elektroniği çözümlerinin genellikle 50–70 kW/kg aralığında olduğunu belirtiyor.
Üretim için erken, ancak potansiyel büyük
Yeni tekerlek içi motor sistemi henüz prototip aşamasında. Yasa, bu teknolojinin gelecekte elektrikli araçlar için “oyun değiştirici” avantajlar sunacağını vurguluyor ancak ticari modele geçiş için zaman gerektiğini belirtiyor. Tekerlek içi motorun geliştirme sürecine ilişkin detayların 2026 yılında paylaşılması bekleniyor.Şirket şu ana kadar yalnızca, sistemin olağanüstü rejeneratif frenleme performansı sayesinde elektrikli araçların arka aksında geleneksel fren sistemlerinin küçültülebileceğini, hatta tamamen kaldırılabileceğini açıkladı. Disk fren ve şaft gibi bileşenlerin kaldırılmasıyla 200 kg'a kadar, şase yapısının da optimize edilmesi durumunda 500 kg'a kadar ağırlık tasarrufu mümkün olabilir.
Rakipler de aynı hedefe ilerliyor
Bu alandaki çalışmalar yalnızca Yasa ile sınırlı değil. Münih merkezli girişim DeepDrive, çift rotor teknolojisine sahip kendi tekerlek içi motorunu geliştirdi ve bunu test araçlarına entegre etti. DeepDrive, arka aks frenlerinin küçültülebileceğini savunuyor ve MEB platformundaki kampana frenini tercih ederek daha güçlü bir disk fren ihtiyacını ortadan kaldırıyor. Yapılan test sürüşlerinde modern tekerlek içi motorların gürültü, yol tutuşu veya unsprung kütle dezavantajlarını büyük ölçüde aştığı gösterildi.Yasa CTO’su ve kurucusu Tim Woolmer şöyle açıklıyor:
“Tekerlek içi motorlar, elektrikli araçlar için büyük bir meydan okuma ve aynı zamanda büyük bir fırsat. Ancak bugüne kadar teknoloji çok ağırdı, torku sınırlıydı ve yeterince güçlü değildi. Bu yeni konsept, kompakt, güçlü ve hafif yapısıyla bir EV’nin tekerleğinin içine yerleştirilebilecek düzeye geldi. Dünyanın ilk ‘kütle nötr’ tekerlek içi motoru olarak tekerlek başına 750 kW’tan fazla güç sağlıyor. Yeni geliştirdiğimiz inverter ile birleştiğinde, ağırlık, performans ve verimlilikte büyük bir sıçrama sunuyor.”
